Əməliyyatın məqsədi
Ureteropelvik darlıqda sidik böyrək ləyənindən sidik axarına rahat keçə bilmir. Pieloplastikanın məqsədi dar hissəni aradan qaldıraraq sidiyin sərbəst axmasını təmin etmək və böyrəyin funksiyasını qorumaqdır.
Əməliyyat necə aparılır?
Standart üsul Anderson-Hynes pieloplastikasıdır: dar seqment kəsilib çıxarılır, genişlənmiş ləyənin bir hissəsi azaldılır, sidik axarı ləyənə geniş, huni şəklində birləşmə ilə yenidən tikilir. Damar sıxması varsa, sidik axarı damarın önünə keçirilir.
Üç cərrahi yanaşma var:
- Açıq üsul: yandan 2–4 sm-lik kəsik. Körpələrdə tez-tez seçilir.
- Laparoskopik üsul: 3 kiçik kəsikdən kamera və alətlər.
- Robotik üsul: laparoskopiyanın robot dəstəkli forması, böyük uşaqlarda.
Bütün üsullarda nəticələr yüksəkdir.
Stent və drenaj
Tikiş yerinin sağalması üçün çox vaxt sidik axarına daxili JJ stent qoyulur. O, adətən 4–6 həftə sonra qısa narkoz altında sistoskopla çıxarılır. Bəzi hallarda stent dəridən çıxarılan xarici borucuq şəklində olur və narkozsuz çıxarılır.
Xəstəxanada və evdə
- Xəstəxanada qalma adətən 1–3 gündür.
- İlk günlərdə yüngül ağrı və sidikdə az qan normaldır.
- Evdə 2 həftə ağır fiziki aktivlikdən uzaq durmaq.
- Stent olduğu müddətdə bol maye, qızdırma olduqda dərhal müraciət.
İzləmə
- Stent çıxarıldıqdan 4–6 həftə sonra USM,
- sonra 3–6 və 12 ayda USM,
- lazım olduqda 6–12 ay sonra MAG3.
Genişlənmənin azalması aylar çəkir və tam yox olmaya bilər. Əsas uğur göstəricisi sidiyin rahat axması və böyrək funksiyasının qorunmasıdır. Təkrar darlıq nadirdir.
Nə vaxt təcili müraciət etməli?
Aşağıdakılardan biri varsa, növbəti qəbulu gözləməyin: həkimə zəng edin və ya ən yaxın təcili yardım şöbəsinə gedin.
- Yüksək qızdırma, titrəmə
- Güclü yan ağrısı, qusma
- Sidiyin azalması və ya sidikdə laxtalar
- Yaradan sidik və ya maye sızması
Pediatr və ailə həkimi üçün qeyd
Pieloplastikadan sonra hidronefrozun azalması tədricən baş verir; ilk USM adətən stent çıxarıldıqdan 4–6 həftə sonra, sonra 3–6 və 12 ayda aparılır. Diuretik renoqrafiya funksiya və drenaj qiymətləndirməsi üçün 6–12 ayda göstərişə görə təkrarlanır. Stent dövründə qızdırmalı infeksiya riski var; bəzi mərkəzlər profilaktik antibiotik tətbiq edir.
Qəbulda nə olur?
- Əməliyyat qərarı USM, MAG3 və şikayətlər əsasında birlikdə verilir.
- Üsul (açıq, laparoskopik, robotik) uşağın yaşına və anatomiyasına görə seçilir.
- Stent, xəstəxanada qalma və evdə qulluq barədə ətraflı məlumat verilir.
- İzləmə qrafiki: USM və lazım olduqda MAG3.
Tez-tez verilən suallar
Açıq əməliyyat, yoxsa laparoskopik?
Hər iki üsulun uğur nisbəti oxşar və yüksəkdir. Körpələrdə kiçik kəsiklə açıq əməliyyat sürətli və etibarlıdır, böyük uşaqlarda laparoskopik və ya robotik üsul daha kiçik çapıq və sürətli bərpa təmin edir.
Stent uşağa narahatlıq verəcəkmi?
Bəzi uşaqlarda tez-tez sidiyə getmə, sidikdə yüngül qan və ya yan nahiyəsində narahatlıq ola bilər. Bunlar stent çıxarıldıqdan sonra keçir.
Əlaqəli mövzular
- Ureteropelvik darlıqBöyrək ləyəni ilə sidik axarı arasında darlıq, UPJ obstruksiyasıXəstəlik
- HidronefrozBöyrəkdə su yığılması, böyrək ləyəninin genişlənməsiXəstəlik
- MAG3 renoqrafiyaDinamik böyrək sintiqrafiyası, diuretik renoqrafiyaMüayinə
- Böyrək və sidik kisəsi USM-siUltrasəs müayinəsi, exoqrafiyaMüayinə
- Uşaqlarda narkozAnesteziya, aclıq qaydaları, əməliyyata hazırlıqƏməliyyat
Mənbələr
- EAU Guidelines on Paediatric Urology, 2025: Ureteropelvic junction obstruction.
- Autorino R və həmmüəlliflər. Robot-assisted and laparoscopic repair of ureteropelvic junction obstruction: a systematic review and meta-analysis. Eur Urol, 2014.
Bu səhifə maarifləndirmə məqsədi daşıyır. Uşağınızın müalicəsi barədə qərar müayinədən sonra həkimlə birlikdə verilir.