Kulganda siydik tuta olmaslik: bola kulganda hoʻl boʻlib qolsa

Kulganda siydik tuta olmaslik nima?

Baʼzi bolalar faqat qattiq kulganda hoʻl boʻlib qoladi. Kulgi paytida siydik pufagi toʻsatdan, bolaning ixtiyoridan tashqari qisqaradi va siydik chiqadi. Koʻpincha bu bir necha tomchi emas, balki siydik pufagining toʻliq yoki deyarli toʻliq boʻshashidir. Buni kulganda siydik tuta olmaslik deyiladi.

Koʻproq balogʻatdan oldingi qizlarda uchraydi. Aniq sababi nomaʼlum. Bir izohga koʻra kulgi miyada siydik pufagini qisqartiruvchi refleks mexanizmni ishga tushiradi, boshqasiga koʻra esa asosiy rolni siydik pufagi muskulining haddan tashqari faolligi oʻynaydi.

Belgilari

• hoʻl boʻlish faqat kulgi paytida, koʻpincha katta hajmda sodir boʻladi,
• yoʻtal, sakrash yoki yugurishda siydik oqmaydi,
• kulgidan tashqari paytda bola siydigini meʼyorida tutadi va meʼyorida siyadi,
• bu bola uchun, ayniqsa maktabda, juda noqulay boʻlishi mumkin.

Agar bolada kunduzi toʻsatdan kuchli siyish istagi, tez-tez hojatxonaga borish yoki kulgisiz ham hoʻl boʻlish boʻlsa, bu kunduzgi siydik tuta olmaslikning boshqa turlariga, masalan, giperaktiv siydik pufagiga ishora boʻlishi mumkin.

Tashxis

Tashxis asosan bola va ota-onaning aytganlariga asoslanadi. Undan oldin boshqa sabablar istisno qilinishi kerak:

• kamida 2 kunlik siyish kundaligi (chop etiladigan shakl): bola qachon va qancha siyishi, qancha suyuqlik ichishi, qachon hoʻl boʻlishi,
• infeksiyani istisno qilish uchun siydik tahlili,
• ich qotishini baholash, chunki toʻla ichak siydik pufagi ishiga taʼsir qiladi (siydik pufagi va ichak disfunksiyasi),
• urofloumetriya va siyishdan keyin qolgan siydikni UTT bilan oʻlchash.

Davolash

Samaradorligi isbotlangan maxsus davo yoʻq. Yondashuv bosqichma-bosqich quriladi.

Avval umumiy choralar (uroterapiya):

• kun davomida muntazam hojatxonaga borish, siydik pufagini toʻlib ketishiga yoʻl qoʻymaslik,
• yetarli va kun boʻyi teng taqsimlangan suyuqlik,
• ich qotishini davolash,
• hojatxonada qulay oʻtirish: oyoqlar tayanchda, shoshilmasdan, siydik pufagining toʻliq boʻshashiga vaqt berish,
• kulgi boshlanganda tos tubi muskullarini qisishni oʻrganish.

Qoʻshimcha usullar. Siydik oqishi davom etsa, shifokor biologik teskari aloqa (bola ekrandagi oʻyin yordamida muskullarini boshqarishni oʻrganadi) yoki dori davosini muhokama qilishi mumkin. Baʼzi bolalarda diqqat yetishmovchiligida qoʻllaniladigan dori (metilfenidat) sinab koʻriladi. Bu dorining foydasi haqidagi maʼlumotlar kam sonli bolalardagi tadqiqotlarga asoslanadi, dori toʻxtatilgach siydik oqishi qaytishi mumkin va uning nojoʻya taʼsirlari bor. Shuning uchun bu dorini berish haqidagi qarorni faqat shifokor, foyda va xavflarni oila bilan muhokama qilgandan keyin qabul qiladi. Siydik pufagini boʻshashtiruvchi dorilar esa asosan qoʻshimcha shikoyatlar, masalan, toʻsatdan kuchli siyish istagi boʻlganda koʻrib chiqiladi.

Davolash kerakmi yoki yoʻqmi, epizodlarning qanchalik tez-tez boʻlishiga ham bogʻliq: ular kam boʻlsa, oila har kungi dori oʻrniga faqat umumiy choralar bilan cheklanishi mumkin.

Nimani kutish mumkin?

Kulganda siydik tuta olmaslik odatda bola ulgʻaygan sari kamayadi va oʻtib ketadi. Bolaga bu uning aybi emasligini tushuntiring, uni urishmang va kulishni taqiqlamang. Bir necha hafta umumiy choralarga amal qilinganiga qaramay siydik oqishi davom etsa, bolalar urologiga murojaat qiling.