Bolalar urologiyasi atamalari lugʻati
UTT xulosasida yoki tahlilda tushunarsiz soʻz bormi? Eng koʻp uchraydigan atamalarning qisqa tushuntirishlari shu yerda.
- Antibiotik profilaktikasi
- Takroriy infeksiya xavfini kamaytirish uchun kuniga bir marta kichik dozada beriladigan antibiotik. Batafsil
- APD (buyrak jomining old-orqa oʻlchami)
- Buyrak jomining UTTda oʻlchanadigan old-orqa diametri. Gidronefrozni baholashda kosachalar, buyrak toʻqimasi va siydik nayining holati bilan birga hisobga olinadi. Batafsil
- Bakteriuriya
- Siydikda bakteriyalar boʻlishi. Shikoyat boʻlmasa, koʻpincha davolashni talab qilmaydi. Batafsil
- Buyrak ikkilanishi (dupleks buyrak)
- Buyrakning ikkita alohida yigʻuvchi tizimga boʻlinishi. Batafsil
- Davriy kateterizatsiya (intermittent kateterizatsiya)
- Siydik pufagini kun davomida bir necha marta ingichka kateter bilan boʻshatish. Batafsil
- Detruzor
- Siydik pufagi devoridagi mushak. Siydikni chiqarish uchun qisqaradi. Pufak toʻlayotgan paytdagi ixtiyorsiz qisqarishlari detruzor giperaktivligi deb ataladi va giperaktiv siydik pufagi belgilari bilan kechishi mumkin.
- Differensial funksiya
- Har bir buyrakning umumiy buyrak funksiyasidagi ulushi. Meʼyorda 45–55%. Batafsil
- DMSA
- Buyrakdagi chandiqlarni va buyrak funksiyasini baholaydigan yadro tibbiyoti (radioizotop) tekshiruvi. Batafsil
- Enurez
- Tunda siydik tuta olmaslik: 5 yosh va undan katta bolaning uyqu paytida siydigini tuta olmasligi. Batafsil
- FEAPU
- Fellow of the European Academy of Paediatric Urology: Yevropa kengashi (Board) imtihonlarini topshirgan bolalar urologiga beriladigan unvon. Bu jamiyat aʼzoligi emas, malaka darajasi.
- Fimoz
- Kertmakni (sunnat terisini) jinsiy olat boshi ustidan orqaga surib boʻlmasligi. Batafsil
- Gematuriya (siydikda qon)
- Siydikda qon: koʻzga koʻrinadigan (makrogematuriya) yoki faqat tahlilda aniqlanadigan (mikrogematuriya). Batafsil
- Gidronefroz
- Buyrak yigʻuvchi tizimining (jom va kosachalarning) kengayishi. Batafsil
- Gidrotsele (moyak istisqosi)
- Moyak atrofida suyuqlik yigʻilishi. Batafsil
- Gipospadiya
- Siydik chiqarish teshigining jinsiy olatning pastki yuzasida, odatdagidan pastroqda ochilishi. Batafsil
- Kaliektaziya
- Buyrak kosachalarining kengayishi. Uning ahamiyati markaziy yoki periferik kosachalar kengayganligiga va UTTdagi boshqa topilmalarga bogʻliq. Batafsil
- Kriptorxizm (tushmagan moyak)
- Moyakning yorgʻoqqa (skrotumga) tushmay qolishi. Batafsil
- Leykotsituriya
- Siydikda leykotsitlar sonining oshishi. Bu yalligʻlanish belgisi, lekin har doim ham infeksiya degani emas. Batafsil
- MAG3/DTPA
- Siydikning buyrakdan oqib ketishini va buyrak funksiyasini oʻlchaydigan dinamik tekshiruv. Batafsil
- Meatus
- Siydik chiqarish kanalining tashqi teshigi. Batafsil
- Megaureter
- Siydik nayi diametrining 7 mm dan katta boʻlishi. Batafsil
- MSUG (miksion sistouretrografiya)
- Siyish paytida bajariladigan va reflyuksni koʻrsatadigan rentgen tekshiruvi. Batafsil
- Orqa uretra klapani
- Oʻgʻil bolalarda siydik chiqarish kanalini toraytirib qoʻyadigan tugʻma parda. Batafsil
- Orxiopeksiya
- Tushmagan moyakni yorgʻoqqa tushirib, oʻsha yerda mahkamlash operatsiyasi. Batafsil
- Parenxima
- Buyrakning siydik hosil qiluvchi toʻqimasi. Uning yupqalashishi uzoq davom etgan bosimdan dalolat berishi mumkin.
- Pieloektaziya
- Buyrak jomining kengayishi. Koʻpincha yengil darajadagi gidronefroz maʼnosida ishlatiladi. Batafsil
- Pielonefrit
- Buyrakning bakterial yalligʻlanishi, odatda yuqori isitma bilan kechadi. Batafsil
- Pieloureteral segment (PUS)
- Buyrak jomining siydik nayiga oʻtadigan joyi. Bu yerdagi torayish gidronefrozning koʻp uchraydigan sabablaridan biri. Operatsiya zarurati shikoyatlar, buyrak funksiyasi va kengayish dinamikasiga qarab belgilanadi. Batafsil
- Processus vaginalis (qorin pardasining qinsimon oʻsimtasi)
- Moyak pastga tushayotganda hosil boʻladigan qorin pardasi kanali. Ochiq qolsa, chov churrasi yoki qorin boʻshligʻi bilan tutashgan gidrotsele paydo boʻlishi mumkin. Batafsil
- Qoldiq siydik
- Siyishdan keyin siydik pufagida qolgan siydik. Koʻp boʻlsa, infeksiyaga moyillik oshadi.
- Siydik nayi (ureter)
- Siydikni buyrakdan siydik pufagiga olib boradigan nay.
- Smegma
- Kertmak ostida yigʻiladigan oq rangli tabiiy ajralma. U zararsiz. Batafsil
- SYI (siydik yoʻllari infeksiyasi)
- Siydik yoʻllarining bakterial yalligʻlanishi. Isitma bilan kechadigan shakli koʻpincha buyrak yalligʻlanishi (pielonefrit) bilan bogʻliq. Batafsil
- Torsiya
- Buralish. Moyak buralishi shoshilinch operatsiyani talab qiladi. Batafsil
- Ureterotsele
- Siydik nayining siydik pufagiga ochiladigan uchidagi kistasimon kengayish. Batafsil
- Varikotsele
- Urugʻ tizimchasi venalarining (pampiniform chigalning) kengayishi. Batafsil
- VUR (vezikoureteral reflyuks, PMR)
- Siydikning siydik pufagidan siydik nayiga va buyrakka qaytib oqishi. I–V darajalarga boʻlinadi. Batafsil
- Xorda (chordee)
- Jinsiy olatning pastga (ventral) egriligi. Koʻpincha gipospadiya bilan birga uchraydi. Batafsil