Qizlarda vaginal reflyuks: siygandan keyin tomchilab turish

Vaginal reflyuks nima?

Baʼzi qizlarda siyish paytida siydikning bir qismi qinga oqib kiradi va u yerda vaqtincha toʻplanib qoladi. Qiz unitazdan turganda, sakraganda, yoʻtalganda yoki aksirganda bu siydik tashqariga oqib chiqadi va ich kiyimi hoʻl boʻladi. Bu holat vaginal reflyuks (vezikovaginal reflyuks) deyiladi.

Nomi oʻxshash boʻlsa ham, vaginal reflyuksning vezikoureteral reflyuks bilan aloqasi yoʻq: bunda siydik buyrakka qaytmaydi.

Vaginal reflyuks koʻpincha hojatxonaga oʻrganib boʻlgan kichik qizlarda uchraydi, yosh ayollarda kam boʻladi. Hayot uchun xavfli emas.

Nega paydo boʻladi?

Asosiy sabab siyish paytida tizzalarning jips turishi. Oyoqlar bir-biriga yaqin boʻlganda siydik qinga oqib kiradi va u yerda vaqtincha toʻplanadi. Xavfni oshiruvchi omillar:

• ortiqcha vazn,
• shoshib va notoʻgʻri hojatga borish odatlari,
• labial sinexiya, yaʼni kichik jinsiy lablarning qisman yopishib qolishi.

Belgilari

• siygandan bir necha daqiqa oʻtib, koʻpincha unitazdan turganda ich kiyimning hoʻl boʻlishi,
• siyish bilan bogʻliq boshqa shikoyatlarning (toʻsatdan qistash, tungi enurez) yoʻqligi,
• jinsiy aʼzolar sohasida qizarish va ogʻriq, baʼzan ajralma va yoqimsiz hid.

Tekshiruv

Tashxis asosan ota-onaning hikoyasi va shifokor koʻrigiga asoslanadi. Tashqi jinsiy aʼzolar koʻpincha normal koʻrinadi. UTT har bir qizga shart emas; baʼzan siydik yoʻllari normal ekanini va siydik pufagi toʻliq boʻshashini koʻrish uchun qilinadi.

Davolash: unitazda toʻgʻri oʻtirish

Vaginal reflyuks dori bilan emas, hojatxona odatlari bilan tuzaladi. Qizingizga quyidagilarni oʻrgating:

• unitazda tik oʻtirish, oyoqlarni keng ochib turish,
• oyoqlari yerga yetmasa, ularni kichik kursichaga qoʻyish,
• xohlasa, unitazga teskari, yuzi bilan suv bakiga qarab, otga mingandek oʻtirish: bu holatda oyoqlar oʻz-oʻzidan ochiq turadi,
• siydik tugagach, biroz oldinga-orqaga tebranish yoki yoʻtalish,
• oʻrnidan turib, sekin oʻngacha sanash, keyin yana oʻtirib siyishga harakat qilish,
• artinayotganda salfetkani oraliq sohasiga yengil bosish.

Kun davomida muntazam suv ichish, uygʻonganda, uxlashdan oldin va har 2–3 soatda hojatxonaga borish ham foydali. Ortiqcha vazn boʻlsa, ozish shikoyatni kamaytirishi mumkin. Taʼsirlangan teri uchun himoya kremi, sinexiya boʻlsa estrogen kremi tayinlanishi mumkin.

Natija odatda juda yaxshi, toʻgʻri oʻtirishdan keyin shikoyatning yoʻqolishi esa tashxisni ham tasdiqlaydi. Qiz ulgʻaygan sari, ayniqsa balogʻat davrida shikoyatlar yanada kamayishi mumkin.

Qachon boshqa sabab izlanadi?

• Tomchilash doimiy boʻlsa, yaʼni qiz normal siysa ham, ich kiyimi kechayu kunduz hoʻl boʻlib tursa, bu vaginal reflyuks uchun xos emas. Bunday holatda siydik nayining siydik pufagidan tashqarida, masalan, qinda yoki siydik chiqarish kanalida ochilishi (ektopik siydik nayi) istisno qilinishi kerak; qizni 1–2 hafta ichida bolalar urologiga koʻrsating. Bu holatni operatsiya bilan tuzatish mumkin.
• Jinsiy lablar orasida tirqish koʻrinmasa, labial sinexiya boʻlishi mumkin.
• Toʻsatdan qistash, tez-tez siyish yoki tungi enurez ham boʻlsa, bola kunduzgi siydik tuta olmaslik nuqtai nazaridan baholanadi.
• Isitma, achishish yoki ogʻriq boʻlsa, siydik yoʻllari infeksiyasi istisno qilinishi kerak.